Mecaware – Tái chế kim loại pin bằng quy trình dùng CO2

Mecaware là doanh nghiệp sản xuất kim loại chiến lược của Pháp, thành lập năm 2021 bởi Arnaud Villers d'Arbouet và Julien Leclaire, người phát minh công nghệ lõi. Công ty tái chế pin hết vòng đời và phế phẩm sản xuất thành lithium, nickel và cobalt cho pin mới, nhằm xây nguồn cung kim loại pin tại châu Âu, vốn hiện tập trung phần lớn ở châu Á, đồng thời tránh mức tiêu hao năng lượng và chất thải của luyện kim nhiệt và thủy luyện dùng axit.

Quy trình là tuyến thủy luyện chạy trong môi trường bazơ với hệ amoniac thay cho axit sulfuric, dùng CO2 làm tác nhân kết tủa để tách chọn lọc kim loại dưới dạng carbonate hoặc hydroxide phù hợp sản xuất pCAM và CAM. Amin được tái sinh trong vòng khép kín ở nhiệt độ và áp suất thường. Công ty vận hành thiết bị trình diễn tại trung tâm kỹ thuật Venissieux và dây chuyền bán công nghiệp ở Bethune, đồng thời thiết kế mô-đun nhỏ gọn có thể đặt tại gigafactory để xử lý phế phẩm ngay tại chỗ.

• Kết tủa bằng CO2: dùng CO2 làm tác nhân thu hồi chọn lọc kim loại pin.
• Hóa học không axit: tuyến gốc amoniac không dùng axit sulfuric, không có nước thải sulfate.
• Vòng khép kín: amin được tái sinh và tái sử dụng để chiết liên tục.
• Sản phẩm sẵn sàng cho pin: carbonate lithium, nickel, cobalt và mangan cho pCAM và CAM.
• Mô-đun nhỏ gọn: nhà máy có thể lắp tại gigafactory để xử lý phế phẩm tại chỗ.
• Lộ trình hóa học: mở rộng quy trình sang pin LFP và pin natri-ion.

Nhà máy sản xuất cell pin tại Việt Nam có thể đồng phát triển mô-đun nhỏ gọn đặt tại chỗ để biến phế phẩm điện cực và cell thành carbonate kim loại thay vì xuất khẩu chất thải. Doanh nghiệp tái chế và dịch vụ môi trường có thể hợp tác hoặc nhận chuyển giao quy trình không axit để đáp ứng giới hạn nước thải chặt hơn trong khu công nghiệp.

Thử nghiệm tiền công nghiệp do công ty công bố cho hiệu suất thu hồi trên 95% với từng kim loại, sản phẩm đạt tiêu chuẩn ngành để quay lại sản xuất cathode. Quy trình không dùng axit, không tạo nước thải sulfate hay chất thải công nghệ và chạy ở nhiệt độ, áp suất thường, tiêu thụ ít nước và năng lượng hơn công nghệ hiện hành. Mô-đun nhỏ gọn khả thi kinh tế ở quy mô nhỏ hơn, giảm chi phí vận chuyển phế phẩm.

Quy định tái chế pin và yêu cầu nội địa hóa đang thúc đẩy nhà sản xuất thu hồi lithium, nickel và cobalt gần nơi phát sinh phế liệu. Khi các nhà máy cell mới mở tại Đông Nam Á, trong đó có Indonesia và Việt Nam, xử lý phế phẩm sản xuất tại chỗ bằng hóa học ít chất thải trở nên đáng quan tâm với các gigafactory chịu giấy phép môi trường ngày càng chặt.

Mecaware thành lập năm 2021, có trung tâm kỹ thuật tại Venissieux và cơ sở công nghiệp ở Bethune, Pháp, với hơn 65 nhân sự và 10 bằng sáng chế. Công ty gọi vốn 40 triệu euro năm 2023 và công bố 100 triệu euro vốn đã bảo đảm cho công nghiệp hóa, với hỗ trợ từ EIT InnoEnergy, ADEME, BPI France, France 2030 và chính quyền vùng. Công ty được chọn vào EIC Accelerator tháng 2/2026 và dự kiến nhà máy sản xuất đầu tiên năm 2029.