Matoha FabriTell – Thiết bị nhận diện thành phần xơ vải bằng cận hồng ngoại

Matoha Instrumentation Ltd. là công ty đăng ký tại Anh, do Martin Holicky, Hans Chan và Lieve Vanrusselt sáng lập, chế tạo thiết bị nhận diện vật liệu cầm tay và để bàn dùng cảm biến hồng ngoại và AI. Công ty giải quyết một rào cản lớn của tái chế và kiểm soát chất lượng hàng dệt: thành phần xơ thường không rõ hoặc ghi nhãn sai, còn thử nghiệm phòng lab quá chậm cho dây chuyền phân loại.

FabriTell dùng quang phổ phản xạ cận hồng ngoại ở dải 1550–1950 nm kết hợp AI tích hợp để nhận diện chín vật liệu đơn và 13 loại xơ pha phổ biến nhất, báo tỷ lệ phần trăm từng thành phần trong 0,5–1 giây mà không cần chuẩn bị mẫu. Thiết bị có bản Handheld, Desktop và Bench; bản Bench có thể gắn trên băng tải và kết nối qua RS485, UART hoặc CAN bus. Ứng dụng miễn phí lưu kết quả, còn gói thuê bao bổ sung báo cáo đám mây và truy cập API. Người dùng là cơ sở phân loại, nhà tái chế, thương hiệu và bộ phận kiểm định.

• Quang phổ cận hồng ngoại: cảm biến phản xạ ở dải 1550–1950 nm với AI nhận diện tích hợp.
• Phạm vi vật liệu: chín vật liệu đơn gồm cotton, polyester, nylon, elastane, viscose, acrylic cùng 13 loại xơ pha phổ biến.
• Ba dạng thiết bị: Handheld, Desktop và Bench gắn được trên băng tải.
• Đọc kết quả nhanh: 1 giây với bản Handheld và 0,5 giây với bản Desktop và Bench.
• Phân loại theo màu: đèn LED hiển thị màu theo vật liệu để công nhân bỏ vào thùng tương ứng.
• Đám mây và API: gói thuê bao bổ sung lưu trữ đám mây, xuất báo cáo và API; bản Bench hỗ trợ RS485, UART và CAN bus.

Nhà máy may Việt Nam có thể kiểm tra thành phần vải vụn trước khi bán cho nhà sản xuất xơ tái chế. Nhà tái chế dệt và đơn vị thu gom quần áo cũ có thể phân loại kiện hàng đầu vào theo loại xơ bằng thiết bị cầm tay. Kho vải và phòng kiểm định chất lượng của thương hiệu xuất khẩu có thể đối chiếu thành phần vải đầu vào với nhãn trước khi sản xuất.

Việc nhận diện mất chưa tới một giây và không cần chuẩn bị mẫu, nên công nhân có thể phân loại từng sản phẩm theo tốc độ dây chuyền. Tỷ lệ xơ pha được báo trực tiếp, giúp nhà tái chế đáp ứng đặc tả nguyên liệu và thương hiệu kiểm tra nhãn. Matoha cho biết đã triển khai hơn 700 thiết bị tại hơn 60 quốc gia với hơn 24 triệu lượt đo, và bản cầm tay hoạt động tới khoảng 12 giờ mỗi lần sạc pin.

Tái chế từ vải sang vải và quy định thu gom riêng hàng dệt tại EU đòi hỏi nhận diện xơ đáng tin cậy ở quy mô lớn, trong khi nhãn sản phẩm thường bị thiếu hoặc sai. Thiết bị NIR cầm tay giá hợp lý giúp cơ sở phân loại và nhà tái chế nhỏ bắt đầu mà không cần cả dây chuyền tự động. Tại Việt Nam, nhà máy may và các đơn vị tái chế mới xử lý vải vụn và hàng trả về cần cách nhanh để xác minh thành phần cho bên mua sợi tái chế.

Matoha Instrumentation Ltd. đăng ký tại Anh và cho biết đã triển khai thiết bị từ năm 2018. Sản phẩm khác gồm PlasTell cho nhựa và CarpeTell cho thảm, ra mắt tháng 11/2025. Đơn vị hỗ trợ gồm Fashion For Good, Innovate UK, Archipelago Ventures và Cloudberry Ventures; được ghi nhận qua IOP Startup Innovation Award và Amazon Sustainability Accelerator.